Korelasyon nedir? Nasdaq %4 yükseldi, Bitcoin neden yerinde saydı
BTC ile Nasdaq 100 arasındaki 30 günlük korelasyon 0,70, ama 9 Kasım'da Nasdaq %4 yükselirken BTC yalnızca %0,7 arttı. Korelasyon nasıl okunur, nerede yanıltır ve risk yönetiminde nasıl kullanılır.
9 Kasım 2026'da ABD hisseleri güçlü yükseldi: Nasdaq 100 yaklaşık %4 arttı. Bitcoin ise aynı gün yalnızca %0,7 yükseldi. Oysa son 30 günde BTC ile Nasdaq 100 arasındaki korelasyon 0,70, yani oldukça yüksek. Peki bu nasıl oluyor? Bu yazıda korelasyonun ne olduğunu, nasıl hesaplandığını ve neyi göstermediğini bugünün verisiyle anlatıyoruz.

Korelasyon nedir?
Korelasyon, iki varlığın aynı yönde hareket etme eğilimini ölçer. Değeri −1 ile +1 arasındadır:
- +1'e yakın: İkisi çoğunlukla birlikte yükselir, birlikte düşer.
- 0 civarı: Aralarında belirgin bir ilişki yok.
- −1'e yakın: Biri yükselirken diğeri genelde düşer.
Genelde 0,5'in üzeri "güçlü", 0,2–0,5 arası "zayıf-orta", 0,2'nin altı "zayıf" kabul edilir.
Nasıl hesaplanır?
Korelasyon fiyatların kendisiyle değil, günlük değişimlerle (getirilerle) hesaplanır. Örneğin son 30 günün her günü için BTC'nin ve Nasdaq'ın yüzde değişimi alınır ve bu iki serinin ne kadar birlikte hareket ettiğine bakılır. Pencere her gün bir gün ileri kayar, bu yüzden buna kayan (rolling) korelasyon denir.
Bugünkü rakamlar
Orderly ve OKX günlük verisiyle hesapladığımız 30 günlük korelasyon:
- BTC – S&P 500: 0,75
- BTC – Nasdaq 100: 0,70
- BTC – altın: 0,46
- BTC – WTI petrol: −0,42
Yani şu an Bitcoin hisselerle güçlü, altınla orta düzeyde, petrolle ise ters yönde hareket ediyor.
Korelasyon sabit değildir
Aşağıdaki grafik, BTC–Nasdaq korelasyonunun son 3 ayda nasıl değiştiğini gösteriyor. Ağustos sonu ve eylül başında değer sıfıra yakındı; eylül sonundan itibaren 0,6–0,7 bandına çıktı.

Ders: dünkü korelasyon yarının garantisi değildir. Piyasa rejimi değişince ilişki de değişir.
Yüksek korelasyon ama farklı bir gün: 9 Kasım
Korelasyon yönü ortalamada gösterir, her günü değil. Son günlerde iki farklı tablo gördük:
- 5 Kasım: Nasdaq 100 −%6,6, BTC −%5,5. İkisi birlikte düştü.
- 9 Kasım: Nasdaq 100 +%4,1, BTC yalnızca +%0,7. BTC yükselişe katılmadı.

Bu asimetri ilginç bir sinyal: BTC hisselerle birlikte düşüyor ama birlikte yükselmiyor. Nedeni kriptoya özgü arz baskısı olabilir: spot ETF'lerden çıkışlar ve madenci satışları. Böyle bir durumda yüksek korelasyon rakamı BTC'nin zayıflığını gizleyebilir.
Korelasyonun göstermediği şeyler
- Hareketin büyüklüğü: 0,70 korelasyon "Nasdaq %1 yükselirse BTC de %1 yükselir" demek değildir. Büyüklüğü beta gösterir.
- Neden-sonuç: Biri diğerini hareket ettirmez; çoğu zaman ikisi de aynı etkene (örneğin faiz beklentisine) tepki verir.
- Gelecek: Korelasyon geçmiş veridir ve hızla değişebilir.
Trader bunu nasıl kullanabilir?
- Gizli riski gör. Hem BTC'de hem Nasdaq'ta long pozisyonun varsa, korelasyon yüksekken bu aslında aynı bahsi iki kez oynamaktır. Toplam riski risk hesaplayıcımızla hesapla.
- ABD seansında Nasdaq'a bak. Korelasyon yüksekken ABD borsasının açılışı ve makro veriler (bugün TÜFE) BTC'yi de etkiler. Saatler ekonomik takvimimizde.
- Ayrışmayı izle. BTC hisselerden farklı hareket etmeye başladığında nedenini kriptonun kendi verilerinde ara: ETF akışları, funding, açık pozisyonlar. Bu verileri piyasalar sayfamızda takip edebilirsin.
Kaynaklar: korelasyon hesaplaması Scion (Orderly PERP_NAS100, PERP_SPX500, PERP_XAU, PERP_CL ve OKX BTC-USDT günlük kapanışları, UTC); 9 Kasım piyasa özeti Benzinga; ETF akışları Farside.
Bu içerik eğitim amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi değildir.