Kripto opsiyonları: put və call nədir, 27 noyabr bitməsi nə göstərir?
BTC-də ən çox işlənən opsionlar 50–58 min put və 70–87 min call-dır. Opsion əsasları və bazar siqnalı kimi oxunması.
Fyuçers və funding-dən başqa kripto bazarında bir alət də var: opsion. CoinDesk-ə görə ən çox işlənən BTC opsionları 27 noyabr bitmə tarixlidir: put-lar 50 000, 52 000 və 58 000 dollar, call-lar isə 70 000, 86 000 və 87 000 dollar strike-dadır. ETH-də ən çox işlənən opsionlar 20 noyabr, 1 800 və 1 900 dollar put-lardır.

Opsion nədir?
Opsion alıcıya müəyyən tarixə qədər müəyyən qiymətdən (strike) alış və ya satış hüququ verir, amma məcburiyyət yaratmır. Bunun üçün premium ödənilir.
- Call: strike-dan alma hüququ. Qiymət yüksələndə qazanır.
- Put: strike-dan satma hüququ. Qiymət düşəndə qazanır və çox vaxt “sığorta” kimi alınır.
- Bitmə (expiry): opsionun qüvvədə olduğu son tarix.
Alıcı üçün maksimum itki ödənilən premiumdur, fyuçersdəki kimi likvidasiya yoxdur.
Bazar siqnalı kimi oxumaq
- Put-ların bahalı olması. CoinDesk-ə görə implied volatility azalıb, amma put-lar call-lardan hələ də bahadır. Bu, bazarın aşağı riskdən qorunmaq üçün daha çox pul ödədiyini göstərir.
- Strike yığılmaları. 58 000 və 50 000 put-lara maraq çoxdur; bu səviyyələr trader-lərin ehtiyatla izlədiyi zonalardır.
- Max pain və hedging: bitməyə yaxın market-makerlərin hedge əməliyyatları qiymətə təsir edə bilər; bunu qəti proqnoz kimi yox, kontekst kimi qəbul et.

ETH üçün 20 noyabr
ETH hazırda təxminən 1 800 dollardadır (OKX), yəni ən çox işlənən 1 800 və 1 900 put strike-larının yanında. Bitmə yaxınlaşdıqca qiymətin bu səviyyələr ətrafında qalıb-qalmaması hedge axınları səbəbindən daha oynaq ola bilər.
Yeni başlayanlar üçün qaydalar
- Opsion alanın itkisi premiumla məhduddur, satanın isə risk çox böyük ola bilər: satış təcrübəsiz üçün deyil.
- Bitmə yaxınlaşdıqca premium sürətlə azalır (theta).
- Opsion qiyməti implied volatility-dən asılıdır: oynaqlıq artanda bahalaşır.
- Mürəkkəb strategiyalardan əvvəl sadə call və put-ı başa düş.
- Fyuçersdə riski likvidasiya kalkulyatoru və mövqe kalkulyatoru ilə idarə et.
Mənbələr: CoinDesk, qiymət və qrafik: OKX API.
Bu material maarifləndirmə məqsədi daşıyır və investisiya məsləhəti deyil.